Schoof: telkens terugkrabbelen VS hield Oekraïne-bondgenoten op

DEN HAAG (ANP) - De Amerikaanse omgang met Rusland en Oekraïne was voor Europa sinds het aantreden van president Donald Trump niet te volgen, zo blikt oud-premier Dick Schoof terug. De bondgenoten van Oekraïne maakten daardoor volgens hem ook steeds weinig voortgang met hun veiligheidsgaranties voor het land. De VS krabbelden keer op keer terug, zegt Schoof in de podcast De Atlantische Blik.

Toen Trump duidelijk maakte dat de VS onder zijn leiding niet als beschermheer van Oekraïne maar hooguit als bemiddelaar zouden optreden, timmerden Oekraïnes Europese medestanders een 'Coalitie van Bereidwilligen' in elkaar om in te springen. Maar deze landen, waaronder ook Nederland, wilden niet zonder de VS tegenover de Russische strijdkrachten komen te staan. Ze vroegen de garantie van ruggensteun als het zover zou komen. Maar of de Amerikanen voor die 'backstop' wilden instaan, bleef lang onduidelijk. Ondertussen klonk er ongeduld over de weinig concrete resultaten die de coalitie presenteerde, ook van Trump.

Schoof meende meermaals met de andere leiders van de coalitie echt "een belangrijke stap" te nemen, zegt hij in de podcast van de Atlantische Commissie, die het gesprek over de band tussen Europa en de VS gaande houdt. "Om een stukje van onze verantwoordelijkheid op ons te nemen om Oekraïne te beschermen op het moment dat er een vredesdeal zou zijn of een staakt-het-vuren." Maar dat "ontglipte elke keer aan onze vingers. Omdat ook de Amerikaanse onderhandelaars, ook in een directe lijn met het Witte Huis, soms toch net weer een terugtrekkende beweging maakten terwijl ze eerder een voorwaartse beweging maakten". Dat gold volgens hem "in het bijzonder" voor Steve Witkoff en Jared Kushner, de vastgoedvriend en de schoonzoon van Trump die door hem als vredesgezant werden ingezet.

Een jaar geleden kondigde de coalitie uiteindelijk aan een "multinationale troepenmacht" te willen leveren. De hulp verschuift intussen van bescherming met troepen naar de levering van training, wapens en inmiddels vooral geld voor de Oekraïense strijdkrachten en wapenindustrie.